ฉันให้เธอให้...แลกเปลี่ยนสร้างสุข บ้านสระแก้ว ต.สระแก้ว อ.เปือยน้อย จ.ขอนแก่น

ฉันให้เธอให้...แลกเปลี่ยนสร้างสุข บ้านสระแก้ว ต.สระแก้ว อ.เปือยน้อย จ.ขอนแก่น

ซีรีส์วิถีคน ออกอากาศ 20 ก.ค. 63
281

ความสัมพันธ์ของผู้คนในพื้นที่บ้านสระแก้ว อ.เปือยน้อย จ.ขอนแก่น ใช้การแลกเปลี่ยนสิ่งของเพื่อตอบสนองในสิ่งที่ตนเองขาด โดยแม่เบา แตกหนองโน และแม่สมบัติ ปริธรรมา สองศรีพี่น้องแห่งบ้านสระแก้ว เล่าให้เราฟังว่าวิถีการแลกเปลี่ยนนี้เป็นวิถีของคนอีสานอย่างแท้จริง โดยเฉพาะที่นี่แม้แต่ "ผ้าไหม" ก็ยังเอามาแลกกันได้ แม่เบาเล่าอีกว่าชาวบ้านทอผ้าไหมเอง ผ้าไหมของคนที่นี่เป็นดั่งผ้าที่มีคุณค่า เป็นสมบัติติดตัว และ "ซิ่นไหม" เหล่านี้จะถูกเก็บไว้เป็น "มรดก" เพื่อส่งต่อให้ลูกหลาน แต่หากถึงคราวจำเป็นเราก็จะนำสมบัติมีค่าชิ้นนี้ไปแลกเปลี่ยนของมา ซึ่งซิ่นไหมสามารถไปแลกได้ของหลายอย่าง เช่น เสื้อ, ผ้าห่ม, ซึ้ง, หม้อ, ขันเงิน และกระติกน้ำ เป็นต้น วิถีการแลกเปลี่ยนนั้นเป็นการแสดงให้เห็นความสัมพันธ์ระหว่างคนที่มาขอแลกกับคนที่ให้แลก ใครมีอะไรก็เอามาแลกแม้แต่ แตงโมและไข่ ก็จะถูกนำมาจากพ่อค้าเพื่อมาแลกเปลี่ยนกับข้าวของคนที่นี่

วิถีการแลกเปลี่ยนที่มีมานานเหล่านี้ ยังก่อให้เกิดอาชีพ "รถแลกเปลี่ยน" อย่างเช่น ผู้ชายที่ชื่อ ชาติฉะกัลป์ ยศคำลือ พ่อค้าปลารถเร่แลกเปลี่ยน สุดยอดคนขยันที่จะขับรถเอา "ปลาไปแลกข้าว" ซึ่งในทุกวันจะออกไปตระเวนขายปลา และเอาปลาไปแลกข้าว ทั้งในจังหวัดขอนแก่นและจังหวัดใกล้เคียง ในรถมีอุปกรณ์การขายปลา เช่น ลังปลา, ตู้แช่, ลำโพง และที่ขาดไม่ได้คือ "เปาะ" หรือตะกร้าใส่ข้าวเปลือกสำหรับแลกข้าว ที่เป็นเสมือนเครื่องชั่งตวงวัดแบบโบราณ ซึ่งหมู่บ้านที่เอาปลาไปแลกนั้น ก็จะเลือกหมู่บ้านที่ทำนาเยอะ ๆ เพราะจะได้มีข้าวมาแลกกับปลา แต่ช่วงเวลาของการแลกนั้น ใน 1 ปีจะแลกกันได้เพียง 6 เดือน เริ่มเดือนพฤศจิกายน - เมษายน แล้วก็หยุดช่วงเดือนพฤษภาคม - ตุลาคม เพราะพ่อค้าปลาต้องหยุดไปทำนา

วิถีการแลกเปลี่ยน ก่อเกิดความสัมพันธ์ระหว่างคนที่มาขอแลกกับคนที่ให้แลก และที่สำคัญสิ่งที่เขาได้รับกลับมาระหว่างกันและกันนั้น มันคือน้ำใจและมิตรภาพ ซึ่งมีค่ากว่าเงินทอง นับเป็นอีกหนึ่งวิถีที่งดงามที่หาได้ยาก แต่ยังดำรงอยู่สืบไปในสังคมที่ต่างคนต่างอยู่ในปัจจุบัน

ติดตามในรายการซีรีส์วิถีคน วันจันทร์ที่ 20 กรกฎาคม 2563 เวลา 21.00 - 21.30 น. ทางไทยพีบีเอส รับชมออนไลน์ทางตักบาตรข้าวเหนียว www.thaipbs.or.th/Live

แท็ก

ชมแบบเต็มรายการ

ชมแบบเต็มรายการ

วิถีคนเก็บเห็ดเผาะ บ้านปลายนาสวน ต.นาสวน อ.ศรีสวัสดิ์ จ.กาญจนบุรี
วิถีคนเก็บเห็ดเผาะ บ้านปลายนาสวน ต.นาสวน อ.ศรีสวัสดิ์ จ.กาญจนบุรี
21 ก.ย. 63
วิถี "คนริมน้ำอิรวดี"  ประเทศเมียนมา
วิถี "คนริมน้ำอิรวดี" ประเทศเมียนมา
14 ก.ย. 63
“นางหาบ” สืบทอดวิถีบุญ บ้านแสงภา อ.นาแห้ว จ.เลย
“นางหาบ” สืบทอดวิถีบุญ บ้านแสงภา อ.นาแห้ว จ.เลย
7 ก.ย. 63
"มรดกวัวควาย" บ้านบึง ต.ดอนแรด อ.รัตนบุรี จ.สุรินทร์
"มรดกวัวควาย" บ้านบึง ต.ดอนแรด อ.รัตนบุรี จ.สุรินทร์
31 ส.ค. 63
วิถี "เกษตรและเกลือโบราณ" เกาะบาหลี ประเทศอินโดนีเซีย
วิถี "เกษตรและเกลือโบราณ" เกาะบาหลี ประเทศอินโดนีเซีย
24 ส.ค. 63
วิถี "คนเหนือเขื่อน" บ้านอูมฮวม ต.บ้านนา อ.สามเงา จ.ตาก
วิถี "คนเหนือเขื่อน" บ้านอูมฮวม ต.บ้านนา อ.สามเงา จ.ตาก
17 ส.ค. 63
เกลือสินเธาว์ มรดกจากผืนดิน บ้านหนองเทา ต.นาแก  อ.คำเขื่อนแก้ว จ.ยโสธร
เกลือสินเธาว์ มรดกจากผืนดิน บ้านหนองเทา ต.นาแก อ.คำเขื่อนแก้ว จ.ยโสธร
10 ส.ค. 63
บุญคุณต้นโหนด อ.สทิงพระ จ.สงขลา
บุญคุณต้นโหนด อ.สทิงพระ จ.สงขลา
3 ส.ค. 63
หมู่บ้านโบราณ เกาะบาหลี ประเทศอินโดนีเซีย
หมู่บ้านโบราณ เกาะบาหลี ประเทศอินโดนีเซีย
27 ก.ค. 63
ฉันให้เธอให้...แลกเปลี่ยนสร้างสุข บ้านสระแก้ว ต.สระแก้ว อ.เปือยน้อย จ.ขอนแก่น
ฉันให้เธอให้...แลกเปลี่ยนสร้างสุข บ้านสระแก้ว ต.สระแก้ว อ.เปือยน้อย จ.ขอนแก่น
20 ก.ค. 63
หมอลำขอข้าว อาชีพที่ยังดำรงอยู่ด้วยน้ำใจ
หมอลำขอข้าว อาชีพที่ยังดำรงอยู่ด้วยน้ำใจ
13 ก.ค. 63
เรือผีหลอก ภูมิปัญญาการหาปลาในแม่น้ำเจ้าพระยา อ.สรรพยา จ.ชัยนาท
เรือผีหลอก ภูมิปัญญาการหาปลาในแม่น้ำเจ้าพระยา อ.สรรพยา จ.ชัยนาท
6 ก.ค. 63
ขุมทรัพย์ในบ่อน้ำ อ.ชุมพลบุรี จ.สุรินทร์
ขุมทรัพย์ในบ่อน้ำ อ.ชุมพลบุรี จ.สุรินทร์
30 ธ.ค. 62
"ขี้ไต้ยางนา" ขุมทรัพย์จากป่า บ้านสร้างถ่อใน จ.อำนาจเจริญ
"ขี้ไต้ยางนา" ขุมทรัพย์จากป่า บ้านสร้างถ่อใน จ.อำนาจเจริญ
23 ธ.ค. 62
“เรือขายน้ำจืด” วิถีชาวน้ำ บ้านปากน้ำเวฬุ จ.จันทบุรี
“เรือขายน้ำจืด” วิถีชาวน้ำ บ้านปากน้ำเวฬุ จ.จันทบุรี
16 ธ.ค. 62
“เรือขนเกลือ” วิถีชาวน้ำ จ.สมุทรสาคร
“เรือขนเกลือ” วิถีชาวน้ำ จ.สมุทรสาคร
9 ธ.ค. 62
พัดทดน้ำ มรดกจากบรรพบุรุษ
พัดทดน้ำ มรดกจากบรรพบุรุษ
2 ธ.ค. 62
วิถีเก่าในเมืองใหญ่ ย่างกุ้ง ประเทศเมียนมา
วิถีเก่าในเมืองใหญ่ ย่างกุ้ง ประเทศเมียนมา
25 พ.ย. 62
วิถีโบราณ บ้านเหมืองแพร่ จ.เลย
วิถีโบราณ บ้านเหมืองแพร่ จ.เลย
18 พ.ย. 62

ชมคลิปย่อย

ชมคลิปย่อย

หมู่บ้านแห่ง "เห็ดเผาะ"
หมู่บ้านแห่ง "เห็ดเผาะ"
21 ก.ย. 63
หิ้งพระแบบชาวเมียนมา
หิ้งพระแบบชาวเมียนมา
14 ก.ย. 63
​ยายน้อย ยอดขยัน
​ยายน้อย ยอดขยัน
7 ก.ย. 63
​ความผูกผันของคนกับวัวควาย
​ความผูกผันของคนกับวัวควาย
31 ส.ค. 63
"เป็ด" สัตว์สำคัญของชาวฮินดู
"เป็ด" สัตว์สำคัญของชาวฮินดู
24 ส.ค. 63
​"บ้านอูมฮวม" หมู่บ้านที่ซ่อนตัวในหุบเขา
​"บ้านอูมฮวม" หมู่บ้านที่ซ่อนตัวในหุบเขา
17 ส.ค. 63
ลุงไวเดลิเวอรี ขวัญใจคนปีนตาล
ลุงไวเดลิเวอรี ขวัญใจคนปีนตาล
3 ส.ค. 63
​วิถีงดงามที่ยังคงอยู่ "การแลกเปลี่ยน"
​วิถีงดงามที่ยังคงอยู่ "การแลกเปลี่ยน"
20 ก.ค. 63
​หมอลำขอข้าว...คุณรู้จักไหม ?
​หมอลำขอข้าว...คุณรู้จักไหม ?
13 ก.ค. 63
​"เรือผีหลอก" คือเรืออะไร
​"เรือผีหลอก" คือเรืออะไร
6 ก.ค. 63
บ่อนี้มีปลาเยอะแค่ไหน คนจับปลาเขาดูกันแบบนี้
บ่อนี้มีปลาเยอะแค่ไหน คนจับปลาเขาดูกันแบบนี้
25 ธ.ค. 62
จับปลาด้วยสองมือ ทักษะขั้นเทพที่ต้องยกนิ้วให้
จับปลาด้วยสองมือ ทักษะขั้นเทพที่ต้องยกนิ้วให้
25 ธ.ค. 62
“บ่อน้ำ” ขุมทรัพย์ล้ำค่าสำหรับชาวบ้าน
“บ่อน้ำ” ขุมทรัพย์ล้ำค่าสำหรับชาวบ้าน
30 ธ.ค. 62
ลูกศิษย์วัดวัยเก๋า
ลูกศิษย์วัดวัยเก๋า
19 ธ.ค. 62
กว่าจะเป็น "ขี้ไต้" ไว้จุดไฟ
กว่าจะเป็น "ขี้ไต้" ไว้จุดไฟ
19 ธ.ค. 62
ช่างเสริมสวยเดลิเวอรี ประจำบ้านสร้างถ่อใน
ช่างเสริมสวยเดลิเวอรี ประจำบ้านสร้างถ่อใน
23 ธ.ค. 62
วิถีเก็บน้ำฝน ของคนไม่มีน้ำจืดใช้
วิถีเก็บน้ำฝน ของคนไม่มีน้ำจืดใช้
12 ธ.ค. 62
เลี้ยงหอยนางรม ด้วยทุ่นห้อยจาก "ขวดพลาสติก"
เลี้ยงหอยนางรม ด้วยทุ่นห้อยจาก "ขวดพลาสติก"
12 ธ.ค. 62
อาชีพนี้ก็มีด้วย! เรือโป๊ะขายน้ำจืด
อาชีพนี้ก็มีด้วย! เรือโป๊ะขายน้ำจืด
12 ธ.ค. 62
กลับขึ้นด้านบน